หน้าบ้่าน  :  กะเหรี่ยง  :  เมี่ยน  :  ลาหู่  :  ลีซู  :  อ่าข่า  :  คะฉิ่น  :  เผ่าอื่นๆ
ชุดม้ง

ชุดม้งขาวในอดีต

ชุดดั้งเดิมม้งขาว

อดีตผู้หญิงม้งขาวดั้งเดิมจะใส่ชุดม้งมีด้วยกัน 2 ชุดเท่านั้นคือจะประกอบด้วย ชุดที่มีเสื้อและกางเกง และอีกชุดก็จะ เป็นเสื้อและกระโปร่งสีขาว เท่านั้น

  • แบบชุดที่ 1 เสื้อสีดำแขนยาวปลายแขนเสื้อมีการปักลวดลายสวยงดงาม ด้านหน้าจะผ่ากลางปล่อยสาบเสื้อ ทั้งสองข้าง แล้วปักลวดลายพร้อมตกแต่งด้วยผ้าสีต่างๆ ส่วนกางเกงนั้นจะเป็นสีน้ำเงินหรือสีดำทรงจีน
  • แบบชุดที่ 2 เสื้อสีดำแขนยาวปลายแขนเสื้อมีการปักลวดลายสวยงดงาม ด้านหน้าจะผ่ากลางปล่อยสาบเสื้อ ทั้งสองข้างปักลวดลายและตกแต่งด้วยผ้าสีต่างๆ ด้านหลังตัวเสื้อจะติดปกเสื้อไว้ ม้งขาวนิยมเอาปกเสื้อ ด้านที่สวยไว้ข้างใน หากเวลาต้องการดูลายปกเสื้อนั้นจะต้องพลิกดู ส่วนกระโปร่งจะเป็นสีขาวล้วนจับจีบรอบ
  • หมวกม้งขาวนิยมประดิษฐ์หมวกหลายแบบมากแต่จะทำในทรงเดียวกันหมดเพียงแต่เปลี่ยนสีสันเท่านั้น

ชุดม้งดำดั้งเดิม

อดีตผู้หญิงม้งดำดั้งเดิมจะใส่ชุดม้งที่เป็นของเผ่าตัวเองเพียง 1 ชุดเท่านั้น ส่วนเสื้อมีการประดิษฐ์ขึ้นหลาย แบบ ผู้หญิงม้งดำไม่นิยมใส่กางเกง ส่วนมากแล้วนิยมใส่กระโปร่งมากกว่าพร้อมกับใช้ผ้าพันน่องขา

  • แบบเสื้อที่ 1 เสื้อสีดำแขนยาว ปลายแขนเสื้อจะมีการปักลวดลายอย่างสวยงาม ขอบแขนเสื้อจะมี การตกแต่งด้วยผ้าที่ต่างสีจากตัวเสื้อ นั้นคือจะเป็นผ้าสีฟ้า,ขาว ,เหลืองเป็นต้น ด้านหน้าของตัวเสื้อ จะมีการปล่อยสาบเสื้อปักเป็นลวดลายอย่างสวยงาม ด้านหลังเสื้อจะมีปกเสื้อที่ปักเป็นสีสันลวดลาย ต่างๆไว้ด้านหลัง นิยมโชว์ด้านที่ปักไว้ด้านนอก
  • แบบเสื้อที่ 2 เสื้อสีดำแขนยาว ปลายแขนเสื้อจะมีการปักลวดลายอย่างสวยงาม ขอบแขนเสื้อจะมี การตกแต่งด้วยผ้าที่ต่างสีจากตัวเสื้อ นั้นคือจะเป็นผ้าสีฟ้า,ขาว ,เหลืองเป็นต้น ส่วนด้านหน้าของเสื้อ จะมีการผ่ากลางไม่เท่ากัน ซึ่งด้านขวามือจะเหลือเนื้อที่ของผ้าเยอะกว่าเพื่อที่จะปักทำเป็นมุมต่าง ซึ่งการเย็บมุมต่างๆนั้นจะต้องสลับสีของผ้าด้วยเพื่อให้ได้มุมของเสื้อออกมาในรูปแบบที่สวยงาม ด้านหลังเสื้อจะมีปกอยู่ ซึ่งปกเสื้อจะมีการปักลวดลายไว้สายงาม และโชว์ด้านที่สวยไว้ข้างนอก เพื่อประชันความสามารถในการออกแบบปกเสื้อ แบบกระโปร่ง ซึ่งม้งดำนิยมทำกระโปร่งด้วยสีที่ฉูดฉาดสีสดใส อดีตนิยมสีแดง,ชมพู,แสด แต่ปัจจุบันนี้นิยมสีเขียว, ฟ้า , ม่วง เป็นต้น กระโปร่งนิยมจับเป็นจีบรอบทั้งกระโปร่งเลย

แบบหมวกในอดีต

  • แบบหมวกที่ 1 ม้งดำนิยมใช้เศษผ้าลายสก๊อตร์ขาว-ดำ มาพันบนหัวให้เป็นวงรี ปลายทั้งสองข้างผ้า นั้นหนีบไว้ข้างในของยอดหมวก จะพันไปเรื่อยๆจนกว่าจะพอใจ
  • แบบหมวกที่ 2 ม้งดำนิยมใช้ผ้าสีดำโปร่งใส จากนั้นเกล้าผมไว้บนศีรษะแล้วเอาผ้าดำมาคลุม จากนั้น มัดใต้หมวกด้วยผ้าสีขาวหรือสีเหลืองตามแต่ความพอใจ

ชุดม้งดำ

ชุดม้งในปัจจุบัน

... ชุดม้งเป็นชุดไหน..? ... กันแน นี่คือคำถามที่ฉันถามกับตัวเองทุกครั้งที่ไปร่วมงานฉลองเทศกาลปีใหม่ม้ง และฉันเองก็หาคำตอบไม่ได้เช่นกัน เพราะไม่รู้จะตอบอย่าง หากว่าฉันเป็นวัยรุ่น ฉันคงชอบชุดใหม่ที่คุณแม่ดีไซน์ ไว้สำหรับฉลองเทศกาลปีใหม่ แต่นี่..ฉันคือคนที่อยู่ระหว่างวัยสองวัย ... นั่นคือ วัย 30- 100 ปี กับวัย 1-10 ปี สิ่งที่รุ่นปู่ย่า,ตายายสอนฉัน คือการเป่าแคน การร้องเพลงม้ง การสวดบทพิธีกรรมต่างๆ ลายผ้าปักต่างๆ ตลอดจน การเป็นแม่ศรีเรือนที่ดี จากคำสอนของคุณแม่ ย่า และคุณยายว่า "ลูกเป็นเด็กผู้หญิงจะต้องทำหน้าที่แม่ศรี เรือนที่ดี อย่าให้ใครว่าให้ได้นะ หน้าที่ในบ้านเรือนเป็นหน้าที่ของลูก"

...แต่มาวันนี้ภาพที่ฉันเห็นจากรุ่น1-10ปีเป็นอีกแบบหนึ่ง คือ ไม่มีใครสอนให้พวกเค้าเป่าแคน ร้องเพลงม้งไม่เป็น สวดบทพิธีกรรมไม่เป็น ปักผ้าไม่เป็น คุยภาษาม้งไม่รู้เรื่อง...ต้องคุยภาษาไทยผสม...เอ้..เกิดอะไรขึ้นกับพวกเค้า ช่องว่างระหว่างวัยสองวัยจะแก้อย่างไรดี?

... ซึ่งปัจจุบันม้งดำและม้งขาวไม่สามารถแยกได้ว่า ชุดไหนเป็นของม้งดำ ชุดไหนเป็นของม้งขาว เพราะว่าี้ ม้งขาวหันมานิยมใส่ชุดม้งดำ ทั้งม้งดำม้งขาวใส่ชุดม้งดำเหมือนกัน จึงเป็นสาเหตุในการจำแนกชุดยากขึ้น หากจะจำแนกม้งดำม้งขาวคงต้องฟังภาษาที่ใช้ .......คงจะจำแนกตามชุดม้งไม่ได้แล้ว ชุดม้งที่แท้จริงมีลักษณะ อย่างไร ต้องมีสีสันแบบไหน ความละเอียด ...... ความประณีตของลวดลายมีลักษณะอย่างไร อะไรเป็นเอกลักษณ์ของชุดม้ง อะไรเป็นตัวบ่งชี้ว่า นี่เป็นชุดประจำเผ่าม้ง นี่เป็นคนม้ง จะสังเกตได้อย่างไร

..... ซึ่งทั้งหมดนี้ล้วนแต่เป็นการถูกกลืนของเทคโนโลยีทั้งนั้น จนไม่มีใครปฏิเสธเสน่ห์ของเทคโนโลยีได้มี แต่จะลุมหลงเสน่ห์ของมัน อย่างเพลิดเพลิน ความสะดวกสบาย รวดเร็ว ทันใจ ทันสมัย ไม่เชย เท่ห์ เก๋ บ่งบอกถึงฐานะทางการเงินของคนใช้ คงไม่มีใครเลยที่สามารถปฎิเสธมันได้ ต่างคนต่างจึงต้องปากกัด ตีนถีบ เพื่อให้ได้มาบำเบอะตัวเอง เทคโนโลยีก้าวหน้าเพียงใดมนุษย์ล้ำหน้าไปเท่านั้น ระยะเวลาเพียงไม่กี่ปีมานี้ ม้งได้พัฒนาเรื่องชุดม้งไปเรื่อยอย่างไม่มีทางหยุดยั้งได้ อีก5ปีม้งก็จะไม่มีชุดม้งที่แท้จริงได้ เพราะม้งมีการเปลี่ยนแปลงชุดอยู่ตลอดเวลา... เราหันมาร่วมกันอนุรักษ์สิ่งต่างๆที่เป็นภูมิปัญญาของม้งกันเถอะ

ชุดม้งในปัจจุบัน

 

เข้าพิพิธภัณฑ์ : เกี่ยวกับโครงการ : กระดานข่าว : สมุดเยี่ยม : ติดต่อเรา : English Version
ออกแบบและพัฒนาเว็บไซต์ โดย ฅนบ้านนอก เจ้าของเว็บ "มูลนิธิกระจกเงา"
รูปภาพและข้อมูลภายในเว็บไซต์แห่งนี้ หากท่านประสงค์จะนำไปเผยแพร่่ สามารถเผยแพร่ได้
JavaScript Menu By Milonic.com